De nieuwe Final Fantasy is eigenlijk best wel oud, of voelt in ieder geval zo aan. En hoe meer jullie zijn opgegroeid met de legendarische JRPG-serie, hoe meer jullie dit zullen waarderen.
Nee, vroeger was niet alles beter. Zeker niet in games, ook al wil de nostalgie ons soms iets anders doen geloven.
Dat maakt het net zo spannend als moeilijk om een game als Final Fantasy Resonance eerlijk te beoordelen. Hoe leuk je dit retro-rollenspel vindt, hangt namelijk in grote mate af van hoe groot een fan je bent van de legendarische JRPG-reeks. En vooral sinds wanneer.
Resonance is oldschool tot op het randje, en soms zelfs daarbuiten. De vraag is alleen waarom ik binnen een week meer dan 40 uur in het spel heb gestoken. Vrijwillig. Tijdens mijn vakantie. Laten we samen op zoek gaan naar aanwijzingen.
Table of Contents
Een 2,5D-kunstwerk
Laten we eerst het voor de hand liggende uit de weg ruimen: Final Fantasy Resonance put rijkelijk uit Octopath Traveler 1 & 2, die op hun beurt weer bedoeld waren als eerbetoon aan de vroege Final Fantasy-spellen. De hippe jongeren zouden dit waarschijnlijk een ‘Full Circle’ noemen.
Zowel hier als daar bewegen gepixelde, maar met veel oog voor detail geanimeerde 2D-personages zich tegen een 3D-achtergrond in Unreal Engine. Zowel hier als daar draait het in de tactische turn-based gevechten vooral om het verzwakken van je vijanden door hun zwakke plekken uit te buiten, zodat ze tijdelijk buiten gevecht worden gesteld.
Je merkt bij Final Fantasy Resonance echter al snel dat de ontwikkelaars over een heel ander budget beschikten dan bij het kleine broertje. De 3D-achtergronden verrassen keer op keer met slimme camerabewegingen en doen in dit opzicht aangenaam denken aan Final Fantasy 7-10.
Bovendien zijn er talloze uitgebreide tussenfilmpjes, deels zelfs gerenderd. Dus als je de voor de serie typische Esper-supermonsters zoals Ifrit, Odin, Titan of Ramuh oproept, voelt dat behoorlijk episch aan – vooral omdat Resonance de gerenderde scènes slim combineert met de spelgraphics.
Ook de orkestrale soundtrack klinkt erg indrukwekkend; deze combineert bekende thema’s met nieuwe stukken en behoort tot het beste wat ik dit jaar heb mogen horen. Minpuntje: de goede stemacteurs zijn alleen in het Engels of Japans beschikbaar.
Oldschool tot het uiterste
Zo. Daarmee hebben we zo’n beetje alles afgevinkt wat je bij Final Fantasy Resonance als modern zou kunnen bestempelen. Want qua gameplay voert de »nieuwe« Final Fantasy je namelijk rechtstreeks terug naar de jaren ’90.
- Een overzichtskaart waarmee je steden en kerkers bezoekt en die gaandeweg het spel steeds verder wordt vrijgespeeld.
- Een strikt lineair verhaal zonder enige keuzevrijheid.
- Willekeurige gevechten die je niet kunt overslaan.
- Een eenvoudige karakterontwikkeling met automatische level-ups, die vooral bestaat uit het kopen van de best mogelijke wapens en uitrusting in de winkel van elke nieuwe stad.
- Kerkerlevels die in feite allemaal bestaan uit willekeurige gevechten, schatkisten, knipperende items en een eindbaas aan het einde. Zeldzame puzzeluitzonderingen bevestigen de regel.
- De meest eenvoudige zijmissies, waarbij je van A naar B wordt gestuurd om C op te halen of D te verslaan.
- Een groep van vier personages, maar tijdens het verkennen van kerkers, steden en de bovenwereld zie je alleen hoofdpersonage Rain.
Ik som dit bewust zo nuchter op om bij jullie een van twee mogelijke reacties uit te lokken. Namelijk ofwel »Zo hoort het!« ofwel »Wat heeft dit voor zin?« De enige concessies die Final Fantasy Resonance doet aan de moderne RPG-standaarden zijn een handvol comfortfuncties:
- drie moeilijkheidsgraden
- een sprintknop, of je nu te voet bent of op een chocobo
- overslaanbare Esper-bezweringen
- opslagpunten vlak voor eindbazen, inclusief teleportatie naar de ingang van de kerker
Op een gegeven moment stond ik zelfs op het punt om Final Fantasy Resonance uit frustratie af te breken. Ja, het is een terugkerend thema in de serie dat er een verborgen stad van de Magi bestaat. Het wordt pas problematisch als ik meer dan 30 minuten lang met een luchtschip de hele wereldkaart moet afspeuren om die te ontdekken – in de hoop dat mijn ‘knop-indruk-radar’ op een gegeven moment aanslaat. Zoek in ieder geval in de oceaan ten zuidoosten van het vulkaaneiland. Bedank me maar later.
Pak ze allemaal!
Zit je er nog steeds bij? Dan volgt nu de tweede proef van mijn relatietest: Lightning, Bartz, Cloud, Tidus, Vaan, Zidane, Clive, Squall – hoeveel van deze namen roepen bij jullie mooie herinneringen aan rollenspellen op?
Hoe meer, hoe sterker het belangrijkste spelelement van Final Fantasy Resonance bij jullie zal aanslaan: de zogenaamde visioenen. Verspreid over de hele spelwereld vind je soms beter, soms minder goed verborgen heiligdommen die – uiteraard – een kristal herbergen, waarmee je een van de in totaal 26 personages uit de Final Fantasy-serie kunt vrijspelen.
Het verhaal biedt hiervoor zelfs een redelijk aannemelijke verklaring en introduceert de personages vooral op een prachtige manier. In een videosequentie krijg je niet alleen de »origin stories« van deze personages te horen, maar zie je ook scènes uit de bijbehorende games. En als je deze games kent, voelt dat inderdaad als een weerzien met oude vrienden.
In de gameplay komen de ‘visies’ een stuk nuchterder over, omdat het in principe een verkapte ‘job’-systeem is, zoals je dat kent uit talloze andere Japanse rollenspellen.
Dat betekent: in plaats van een job geef je elk van je acht partijleden een visie, die net zo lang meegroeit als hij is toegewezen, en zo steeds betere vaardigheden ontgrendelt. Eenmaal ontgrendelde vaardigheden kunnen door je helden worden gebruikt, zelfs als je van visie wisselt – maar je hebt natuurlijk maar een beperkt aantal plaatsen.
Dit komt in een vergelijkbare vorm ook voor in Octopath Traveler of Dragon Quest, maar je voelt je natuurlijk emotioneel sterker verbonden met de visie van Cloud Strife dan met de klasse van een krijger. Tenminste, als je weet wie Cloud is. En je je nu kunt verheugen op het feit dat een van zijn vaardigheden ‘Kruisslag’ heet.
Als fan van de serie zal ik in ieder geval geen rust vinden totdat ik, vrij naar Pokémon, alle visies heb gevangen.
Een zwakke plek in dubbele zin
Maar de waarheid is ook dat het in de gevechten uiteindelijk alleen maar gaat om het uitbuiten van de zwakke plekken van je vijanden om ze zo snel mogelijk te verzwakken. Als je dat bij iedereen tegelijk lukt, mag je namelijk een spectaculair geënsceneerde speciale aanval van je toegewezen visioenen uitvoeren.
De balans is echter wankel, want vanaf de gemiddelde moeilijkheidsgraad heb je vooral tegen de eindbazen alleen een kans als je met de hele groep consequent hun zwakke plekken aanpakt. In de praktijk betekent dit: het eindbaasgevecht activeren, de zwakke plekken identificeren met een analysebetovering, teruggaan naar het opslagpunt, de groep en visioenen daarop optimaliseren, aanvallen.
Dat blijft leuk vanwege de coole enscenering en de emotionele band met Espern en Visionen, maar kan niet verhullen dat de gevechten in Octopath Traveler 1 & 2 aanzienlijk meer tactische finesse toelaten.
De eerste indruk van het verhaal is misleidend
Final Fantasy Resonance biedt juist de meeste vernieuwingen op het gebied waar ik dat het minst had verwacht: het verhaal. Het verhaal begint echter klassieker dan klassiek en haalt alle clichés van Japanse rollenspellen tevoorschijn:
- de nobele, onbaatzuchtige held – in dit geval Rain, commandant van de luchtschipbrigade
- de naïeve, beeldschone ‘maagd in nood’, die natuurlijk een geheim met zich meedraagt
- een gemaskerde schurk die de wereld wil vernietigen
Resonance combineert dit alles met meer fanservice dan een VIP-ticket voor een concert van de Backstreet Boys. Even op adem komen … er zijn chocobo’s, kristallen, Esper, Mogry’s, Magi, luchtschepen, de klassieke escalatie van vuur naar Feuga, rendersequenties bij bezweringen, Morbols, Kaktoren, Tomberry’s, bijzonder lastige optionele eindbaasgevechten en ja, ook Sephiroth mag meespelen.
Het klinkt als een verplichte oefening voor een nostalgische trip, maar hoe langer je speelt, hoe meer je merkt hoe zinvol en liefdevol Square de klassieke ingrediënten tot iets nieuws heeft gemengd.
Eerlijkheidshalve moet worden opgemerkt dat Final Fantasy altijd al meer subtekst en verhaaldiepte had dan andere Japanse rollenspellen – denk maar aan het thema milieuvervuiling in Final Fantasy 7.
Ik had echter niet verwacht hoe sterk Resonance in de loop van het spel met zijn eigen clichés breekt en deze zelfs ontmaskert, in de ware zin van het woord. Daarom wil ik ook niet veel meer over het verhaal verklappen.
Ik zou zelfs durven beweren dat het verhaal zelfs aanspreekt bij mensen die niet zo veel met Final Fantasy hebben. Wat voor de rest van het spel helemaal niet geldt. Maar ik denk dat dat wel duidelijk is geworden als jullie tot hier hebben gelezen. Een beetje.
Conclusie van de redactie
Final Fantasy Resonance spelen voelt een beetje aan als de feestplaylist op mijn ‘25 jaar eindexamen’-feest. Wie toevallig langskomt, zal in ieder geval een paar van de nummers al eens gehoord hebben. Maar om echt te begrijpen wat ze voor mij en mijn vrienden betekenen, moet je er destijds bij zijn geweest.
Final Fantasy Resonance is in feite de Final Fantasy-mixtape. Als je al jarenlang fan bent van de serie en vooral veel liefde koestert voor de turn-based beginperiode, dan wil ik je deze nostalgische trip van harte aanbevelen. Bij mij heeft het echt alle juiste snaar geraakt en voelde het als een weerzien met oude vrienden.
Als gamecriticus is het echter ook mijn taak om de nostalgische bril af te zetten. En hoe nauwkeuriger ik dan kijk, hoe duidelijker het wordt dat andere Japanse RPG’s puur qua gameplay gewoon meer te bieden hebben. In het oldschool-segment geldt dat zowel voor Octopath Traveler 2 als voor Dragon Quest 7 Reimagined. En als het iets moderners moet zijn, zou ik jullie eerder de FF7-remakes of Metaphor: ReFantazio aanraden.
Aan de andere kant heb ik al lang geen spel meer meegemaakt dat zozeer als fanservice fungeert. En die taak vervult Final Fantasy Resonance met vlag en wimpel.
